Category

Food Landscapes

Food Landscapes

Το πιλάφι με τις καλόγνωμες και η λειτουργία του ούζου με μεζέ όστρακα από τον κόλπο της Καλλονής

Καλόγνωμες πιλάφι.

Η «λεσβιακή άνοιξη» μοιάζει να κρατά αιώνια, και «ακούς» πάντα την ευωδιά της, όπως συνηθίζουν να λένε το «μυρίζω» σε κάποια νησιά του Βορείου ή του Νοτίου Αιγαίου. «Έλα Δίκα λοιπόν από φρέσκο γλυκάνισο στεφάνια να ετοιμάσεις∙ κι επάνω στα μαλλιά σου που ’ναι χάρμα σωστό μ’ αέρινα δάχτυλα να τα φορέσεις∙» τραγουδά η Σαπφώ, σε ανασύνθεση και νεοελληνική απόδοση από τον Οδυσσέα Ελύτη, αμφότερων ιθαγενών της Λέσβου, διαφορετικών εποχών, αλλά ομοούσιας, αιωνίως επίκαιρης ευαισθησίας. Πίσω από τη Σκάλα Πολιχνίτου, στην ενδοχώρα του κόλπου της Καλλονής, στο Λισβόρι, ανθίζει ο γλυκάνισος, το καταλυτικό μυριστικό της μυθολογίας του ούζου, που τόσο πολύ ταιριάζει με το πανόραμα των οστράκων (λένε ότι ο κόλπος τρέφει έως και 28 είδη) στα τραπέζια που είναι ακουμπισμένα στην αμμουδιά, απέναντι στο ηλιοβασίλεμα. Συνεχίστε την ανάγνωση…

Food Landscapes

Χοχλιοί με χόντρο που σπάσαμε με τον τρόπο των παλαιολιθικών αρχανθρώπων

Χοχλιοί με χόντρο.

Όταν ήμασταν παιδιά, στο νησί, ο χόντρος δεν εμφανιζόταν στο τραπέζι μας. Οπωσδήποτε θα υπήρχε παλαιότερα (στη Λέσβο διασώζεται ακόμη στο τελετουργικό φαγητό κισκέκ) και θα τον έσπαγαν με τον χερόμυλο, όπως ακόμη «κόβουν» το φάβα. Εμείς, τα παιδιά των πρώτων τάξεων του Δημοτικού, μετά τα μέσα της δεκαετίας του ‘60, το μάθαμε στο κρατικό «συσσίτιο» όπως το λέγαμε. Για δυο-τρία χρόνια, παίρναμε πρωινό στο σχολείο, και μετά το πέρας των μαθημάτων καθόμασταν στις τάβλες της «σάλας», του μεγάρου που γίνονταν τα πανηγύρια, και τρώγαμε πλήρες γεύμα. Δυο φορές την εβδομάδα είχαμε χόντρο (όπως τον αποκαλούν στην Κρήτη ή πλιγούρι όπως το μάθαμε εμείς), που δεν μας άρεσε καθόλου. Εγώ, θυμάμαι σαν τώρα, ότι «σκότωνα» το χρόνο που έπρεπε υποχρεωτικά να καθίσουμε στο τραπέζι, «ζωγραφίζοντας» μέσα στο γεμάτο πιάτο με το κουτάλι τον Ιορδάνη ποταμό, όπως τον ξεσηκώναμε από την εικονογράφηση του βιβλίου των θρησκευτικών. Συνεχίστε την ανάγνωση…

Food Landscapes

Τούρτες πασχαλινές, καλιτσούνια και μελιτίνια, ανάμεσα στα «θεριά» του Καρπαθίου πελάγους

Κούκνουκας «όφεντρα»

Είναι κάτι μικρά αρτοποιήματα γεμισμένα με χλωρή μυζήθρα, που μόλις τα δοκιμάσεις σε κυριεύει η λαμπρή αίσθηση της μεγάλης γιορτής, το αστραφτερό λευκό των σοκακιών, η ευωδιά της άνοιξης, το αισθαντικό Θείο Πάθος, το πανηγυρικό άρωμα της ζύμης που ψήνεται, το μελένιο «νόστιμον ήμαρ» πασπαλισμένο με εξωτικές νότες κανέλας. Χωρίς αυτά η Μεγάλη Εβδομάδα δεν θα είχε ιδιαίτερη γεύση και η προσμονή της απελευθερωτικής Ανάστασης θα ήταν υποτονική. Πάσχα σημαίνει ζυμώματα, και Μεγάλη Εβδομάδα μεγάλα φουρνίσματα. Συνεχίστε την ανάγνωση…

Food Landscapes

Υπερρεαλιστικό χταποδοπίλαφο από τα απομεινάρια μιας Καθαρής Δευτέρας

Χταπόδι πιλάφι.

«Τι θαύμα αυτό το οχταποδοπίλαφον»! Αυτή η παρενθετική πρόταση στην επιστολή του Ανδρέα Εμπειρίκου στον Δημήτρη Καλοκύρη τον Μάιο του 1973, είχε εντυπωθεί στον νου μου ως κύρια. Πως να ήταν η γεύση του χταποδιού πιλάφι που μαγείρεψε η κυρία Σουλιώτη και εντυπωσίασε τόσο πολύ τον υπερρεαλιστή ποιητή, ο οποίος το συμπεριέλαβε στις «βαθιές εντυπώσεις από την βραχεία διαμονή του στη Θεσσαλονίκη» και το κατέγραψε «με αύξουσα ολονέν χαρά» στις «νέες πολύτιμες εμπειρίες» του: «Επίσης να διαβιβάσετε τους χαιρετισμούς μου στη χαριτωμένη κυρία Σουλιώτη. Δεν ξεχνώ τις περιποιήσεις της και το τόσο εύγευστο γεύμα που μας ετοίμασε (τι θαύμα αυτό το οχταποδοπίλαφον!) μα, ακόμη περισσότερο δεν ξεχνώ την ομορφιά της». Η γεύση του με «στοίχειωσε», και από τότε δεν έπαψα να την αναζητώ με το δικό μου τρόπο. Και ο δικός μου τρόπος νοιάζεται, πάντα, να διατηρήσει ατόφια την πιο ιδιαίτερη και πιο αντιπροσωπευτική γεύση της Μεσογείου, που είναι παρούσα σε κάθε μέτρο των ακρογιαλιών της. Συνεχίστε την ανάγνωση…

Food Landscapes

Θρακιώτικη κιμαδόπιτα, ολάκερη η πίτα της ζωής

Παραδοσιακή θρακιώτικη κιμαδόπιτα.

Μιλάμε με τον ζωγράφο Χρήστο Μποκόρο για τη φιλοσοφία της έκθεσής του, «Τα στοιχειώδη», λίγο πριν από την παρουσίασή της στο Μουσείο Μπενάκη της οδού Πειραιώς το 2014: «Εγώ θα έλεγα να προσπαθήσουμε να βρούμε αυτά που έχουμε, να δούμε αυτά που έχουμε. Γιατί συνήθως αγνοούμε τα αυτονόητα και τα στοιχειώδη που μας περιβάλλουνε. Και εννοώ τα πολύ στοιχειώδη, τον ήλιο που ανατέλλει κάθε ημέρα, την υγεία μας, τη δυνατότητά μας να ήμαστε εδώ, ένα πιάτο φαγητό. Το έργο με το πιάτο, είναι πολύ χαρακτηριστικό και έχει και έναν επιπλέον υπαινιγμό. Δεν είναι πιάτο, είναι δυο πιάτα. Για μένα αυτό το έργο με το φαγητό δεν είναι απλώς η υλικότητα, το βάρος της υλικότητας που χρειάζεται ο άνθρωπος για να επιβιώσει. Αυτό το έργο για μένα είναι το σύμβολο σε αυτή την έκθεση της αγάπης. Το ότι υπάρχει και κάποιος άλλος εκεί. Λέμε σύντροφο αυτόν που αγαπάμε. Συντροφιά. Τι είναι αυτό; Είναι ο άνθρωπος που τρέφεται μαζί μας»… Συνεχίστε την ανάγνωση…

Food Landscapes

Πως φτάσαμε στα σκιουφιχτά σύζουμα από το ζωμό της γαλοπούλας των Χριστουγέννων

Σύζουμα σκιουφιχτά.

Σαν να το ζητούσε ο κορεσμένος από τα εορταστικά εδέσματα οργανισμός μας, αυτή την κρύα δεύτερη ημέρα των Χριστουγέννων. Για μια ακόμη φορά οι εμπνεύσεις της φτωχικής κουζίνας, έρχονται ως από μηχανής θεός να λυτρώσουν και να διασκεδάσουν την αναστατωμένη από την αφθονία πλούσιας κουζίνας γαστέρα μας. Αναγενησιακά σκιουφιχτά ζυμαρικά σύζουμα, βρασμένα στο ζωμό από τα κόκκαλα της γαλοπούλας, που έμεινε από την περίχυση του γεμιστού ρολού καθώς ψηνόταν στο φούρνο με πατάτες, φέτες πορτοκαλιού, ξηρά δαμάσκηνα και βερίκοκα. Συνεχίστε την ανάγνωση…

Food Landscapes

Αρνάκι με γλυκόξινες αγουρίδες από την κληματαριά μας στη Μικρή Πατρίδα

Αρνάκι με γλυκόξινες αγουρίδες από τη κληματαριά της αυλής μας.

Δοκιμάζαμε τις αγουρίδες για να νοιώσουμε τη γεύση του καλοκαιριού που πορεύεται προς την ωριμότητά του. Οξεία γεύση, με έντονη την επίγευση γλυκών υποσχέσεων, φευγαλέα σαν τις ευτυχισμένες στιγμές που κρατούν λίγο ή το πιο αισθαντικό φως του ήλιου που πάει να βασιλέψει, που πρέπει να βιαστείς για να κερδίσεις τη σύντομη απόλαυσή τους. Αυτό σκεφτόμουν καθώς απολάμβανα τυλιγμένα στο μεταφυσικό φως του δειλινού τα τσαμπιά που κρέμονταν σαν τάματα στο θέρος, τα τσαμπιά από την όψιμη κληματαριά της βοτσαλωτής αυλής μας στην εστία μας στο νησί, αρχές Αυγούστου, λίγο πριν πάρουμε το καράβι της επιστροφής. Η κληματαριά μας είναι το επιστέγασμα της ευδαιμονίας του καλοκαιριού, και αδιαχώριστη ουσία της ατμόσφαιράς του. Τρυγώντας, πριν την ώρα τους, μερικά τσαμπιά, που δεν ήταν, ακριβώς αγουρίδες, αλλά ούτε και ώριμα σταφύλια – αφού αυτά είναι έτοιμα τον Σεπτέμβριο – σκέφτηκα, ότι θα μας ακολουθούσε αυτή η γοητεία του καλοκαιριού και θα ενσωματώνονταν σε ένα, τουλάχιστον, φαγητό. Συνεχίστε την ανάγνωση…

Food Landscapes

Απηχήσεις από ένα πανηγυρικό πυροφάνι. Οι κάβουρες είναι το ζουμί τους που νοστιμεύει τη μακαρονάδα και το ριζότο με τις πεταλίδες

Μπλε κάβουρες με λιγγουίνι και κάπαρη.

Ναι, ήταν, όντως, ένα μικρό πανηγύρι στη χάρη της μπουνάτσας και των αρχέγονων παραδόσεων των τροφοσυλλεκτών ανθρώπων των ακτών. Αυτή η ψαρευτική εξόρμηση ήταν πολύ διαφορετική από τις αυστηρές και με μεγάλες προσδοκίες των ανδρών ψαράδων, καθώς ήταν πάνδημη, αφού συμμετείχαν και γυναίκες και παιδιά που μπορούσαν να περπατήσουν νύχτα χωρίς φεγγάρι, με λιγοστό φως, στα αιχμηρά βράχια της ακτής. Γιατί αυτό είναι προϋπόθεση για το επιτυχημένο πυροφάνι. Σε αντίθεση με τους αχινούς που είναι αυγομένοι στο γέμισμα του φεγγαριού, τα καβούρια και τα ψάρια που γυαλώνουν τη νύχτα, αιφνιδιάζονται πιο εύκολα τις ασέληνες νύχτες.

Συνεχίστε την ανάγνωση…

Food Landscapes

Οι μαζιριές των μητάτων της Κάσου, το μικρό θαύμα των ακριών του Αιγαίου

Στα κασιώτικα μητάτα οι φωτιές είναι φυσικές από ξύλα του τόπου.

Από το πιο μεγάλο, το κύμα που ποτέ δεν ησυχάζει, μέχρι τα άπειρα μικρά που εκρήγνυνται σαν φαντασμαγορική αστροβροχή, η θάλασσά μας, είναι σπαρμένη θαύματα και μάγια. Μια λέξη που κατάγεται κατευθείαν από τη λαλιά του Ομήρου, χιλιάδες χρόνια τώρα, επιμένει με σθένος να ακούγεται στους μοντέρνους καιρούς μας σε μια αλίκτυπη, βραχώδη έξαρση στη συμβολή της Μεσογείου με το Αιγαίο, μόνον εκεί, σαν τις ενδημικές σαύρες των μικρών τόπων, ή το άνθος των βραχονησίδων στην άκρη του όρμου του Βάι και στο πολύνησο της Κάσου. Και μόνο το όνομά τους, οι μαζιριές των μητάτων της Κάσου, είναι μια σπουδαία, άυλη, πολιτισμική κληρονομιά. Αλλά δεν είναι μόνον αυτό. Δεν είναι, κυρίως, αυτό. Επί της ουσίας, και οι ίδιες αυτές καθαυτές και η αρχέγονη διαδικασία παραγωγής τους, είναι εξαιρετική γευστική υλική πολιτισμική κληρονομιά. Συνεχίστε την ανάγνωση…

Food Landscapes

Αποψήματα, η πιο σπάνια μαζιριά των παραδοσιακών μητάτων της Κάσου

mastropavlos test

Πολύ ιδιαίτερο το μεσημεριανό μας σήμερα. Μια φέτα ζυμωτού ψωμιού αρτυμένη με την πιο σπάνια μαζιριά των παραδοσιακών μητάτων της Κάσου, τα αποψήματα. Τα ανέσυρα από το βάθος της κατάψυξης για να τα φωτογραφίσω για την παρουσίαση που πρόκειται να κάνουμε σε Δημοτικό Σχολείο του Περιστερίου για τις μαζιριές των μητάτων της Κάσου, των πλέον παραδοσιακών στη Μεσόγειο. Και η ίδια η λέξη «μαζιριά» κατάγεται από τα βάθη των αιώνων, από το αρχαϊκό παρελθόν μας, από τη λαλιά του Ομήρου, που, απ’ ότι μπορώ να φανταστώ έχει επιβιώσει μόνο επάνω σε έναν βράχο καταμεσής της θαλάσσης για να μας θυμίζει τον αδιάληπτο ήχο της ελληνικότητας. Μαζός στη γλώσσα του Ομήρου σημαίνει μαστός, και μαζιριές στη διαλεκτική ποικιλία της Κάσου σημαίνει τα παράγωγα, τα προϊόντα του γάλακτος. Συνεχίστε την ανάγνωση…

Food Landscapes

Το μυστήριο της σάλτσας «Café de Paris», τα μοσχαρίσια μάγουλα γιουβέτσι και οι ιστορίες αστικής μαγειρικής στο «Casserole Bistro»

Μοσχαρίσια μάγουλα γιουβέτσι.

Τείνει να γίνει επαγγελματική εμμονή, αλλά, σαν τα μικρά παιδιά, έχω ανάγκη να μου πουν ένα παραμύθι για να φάω το φαγητό μου∙ ακόμη κι αν είμαι σίγουρος ότι η πρόσκληση σε δείπνο στο «Casserole Bistro» (Casserole – Greek Bistro) από τον Δημήτρη Παπαζυμούρη, η ατμόσφαιρα θα ήταν περισσότερο φιλική παρά επαγγελματική. Το ήξερα από την πρώτη στιγμή που βρέθηκα ομοτράπεζος με τον Δημήτρη σε φιλικό σπίτι και είχαμε την ευκαιρία να επιβεβαιώσουμε από πολύ κοντά την αλληλοεκτίμησή μας, αν και οι γευστικές διαδρομές που ακολουθούμε μοιάζουν να είναι διαφορετικές. Συνεχίστε την ανάγνωση…

Food Landscapes

Μικρές ιστορίες για την αντοχή των υλικών, στο κουνουπίδι καπαμά της Κυριακής

Κουνουπίδι καπαμάς με ελιές

Πριν απ’ όλα ο καπαμάς. Δικαιούμαστε να μιλάμε για κουνουπίδι καπαμά; Σε πρόσφατη συζήτηση κάτω από άλλη ανάρτηση της Ευδαιμονίας για τους κεφάλους καπαμά (Κέφαλοι καπαμάς, φαγητό της γιορτής και της χειμωνιάτικης αίσθησης των θαλασσών), αναγνώστες μας υποστήριξαν ότι δεν έχουν σχέση τα υλικά που χρησιμοποιούνται γι’ αυτό το φαγητό, αλλά ο τρόπος μαγειρέματος σε σκεπασμένο σκεύος, καθώς ο καπαμάς κατάγεται απευθείας από το τουρκικό kapak που σημαίνει καπάκι. Γι’ αυτό έχουμε λευκούς – πιθανόν και αβγοκομμένους – σε Βόρεια Ελλάδα, Ήπειρο και Θεσσαλία, και κόκκινους σε Πελοπόννησο, Κρήτη, Κυκλάδες και Δωδεκάνησα. Εγώ, όμως, διατηρώ την εντύπωση ότι ο καπαμάς είναι κοκκινιστός με κανέλλα, ίσως και γαρύφαλλα, και εμμένω στη δική μου παράδοση. Ούτως ή άλλως, όμως, και αυτό το φαγητό, γίνεται καπακωμένο, άρα είναι καπαμάς. Συνεχίστε την ανάγνωση…

Food Landscapes

Κέφαλοι καπαμάς, φαγητό της γιορτής και της χειμωνιάτικης αίσθησης των θαλασσών

Κέφαλος καπαμά με πατάτες και σταφίδες.

Αφού Άγιον έχουμε θαλασσινό, είπαμε και το φαγητό της γιορτής να είναι αντίστοιχο, ψάρι, και μάλιστα χειμωνιάτικο, μαγειρεμένο μέσα σε πυκνή σάλτσα κόκκινη, όπως ο κέφαλος καπαμά, μαζί με κρεμμύδια, πατάτες και σταφίδες που επί της ουσίας γλυκαίνουν το φαγητό. Η πρόκληση ήρθε από εκεί που ανεβάζουν τον κέφαλο στα επουράνια, από τις λιμνοθάλασσες του Μεσολογγίου, όπου, αφού πάρουν από τις μπάφες τα πολύτιμα αβγά τους για να μεταποιήσουν το σακουλάκι σε αβγοτάραχο, τις μαγειρεύουν πολύ νόστιμα για να τραφούν και να τις απολαύσουν οι ίδιοι οι ψαράδες επάνω στα νησάκια-πελάδες. Συνεχίστε την ανάγνωση…

Food Landscapes

Μοσχάρι σούπα με λαχανικά και τραχανά: Τιμή στο πρώτο κρύο αυτού του χειμώνα

Μοσχάρι σούπα με λαχανικά και τραχανά.

Το επέβαλε η πρώτη κρύα Κυριακή του επερχόμενου χειμώνα. Αφού είχαμε προγραμματίσει να μαγειρέψουμε μοσχάρι με λαχανικά και δαμάσκηνα, έπρεπε να προσαρμοστούμε στους καιρούς και να τιμήσουμε το πρώτο κρύο, κάνοντας το φαγητό μας σούπα με ξινό τραχανά. Όλα πήγαν όπως τα είχαμε κατά νου από την αρχή. Στο ελαιόλαδο άρχισαν να τσιγαρίζονται δύο μέτρια ξερά κρεμμύδια ψιλοκομμένα και τρεις σκελίδες σκόρδο. Μετά μπήκαν οι μεγαλούτσικες μερίδες του μοσχαριού, που επειδή τις προορίζαμε για άλλο φαγητό ήταν καθαρό κρέας από την ωμοπλάτη, ενώ για σούπα θα έπρεπε να πάρουμε με κόκκαλο. Όμως αυτό ξεπεράστηκε από το αποτέλεσμα. Συνεχίστε την ανάγνωση…

Food Landscapes

Χοιρινό με πράσα, ταιριαστό με την ατμόσφαιρα του φθινοπώρου

Χοιρινό με πράσα και σέλινο αβγοκομμένο.

Σε παλαιότερα ταξιδιωτικά άρθρα μας γράφαμε ότι το φθινόπωρο είναι η αρχή της αντίστροφης μέτρησης για το επόμενο καλοκαίρι. Αλλά αυτή η αισθαντική εποχή δεν έχει την ανάγκη της υποστήριξης από καμιά άλλη. Έχει τη δική της ατμόσφαιρα, ιδιαιτέρως στη γαστρονομία. Η αμεριμνησία των θερινών μελτεμιών σταματά να σαρώνει το τραπέζι μας, και επειδή η φύση απεχθάνεται το κενό και σπεύδει να το πληρώσει, μας τυλίγει η προσμονή της ζεστασιάς του χειμωνιάτικου φαγητού. Αλλά επειδή ο χειμώνας δεν έχει αναπτύξει ακόμη όλη τη δυναμική του, επιθυμείς να γευτείς ένα φαγητό που δεν θα είναι κατακόκκινο από τη θέρμη που αποπνέει, αλλά ένα ενδιάμεσο, που θα γεφυρώνει το καλοκαίρι που έφυγε με το χειμώνα που έρχεται. Ένα έδεσμα αναστημένο μέσα σε λευκή σάλτσα, δεμένο με χτυπημένο αβγό και χυμό λεμονιού, βασανισμένο για καλό σκοπό, ώρα πολλή επάνω στη φωτιά να βράζει αποκλειστικά στο ζουμί του και στο κρασί, χωρίς, σχεδόν καθόλου, τη προσθήκη νερού. Συνεχίστε την ανάγνωση…

Food Landscapes

Τηγανόσουπα, κατσούλες με ντομάτα και η Τέχνη του ωραία στρωμένου τραπεζιού στην Αίγινα

Τηγανόσουπα Αιγινίτικη με λούτσο.

Αυτή η εικόνα έμεινε ανεξίτηλη στο νου μου και έρχεται και ξανάρχεται κάθε φορά που ξεμπαρκάρω στην Αίγινα. Δεν είναι μόνο η δύναμη της μνήμης, αλλά και του τοπίου, καθώς το «Αιάκειον», το αριστοκρατικό ζαχαροπλαστείο, είναι από τα πρώτα στέκια που συναντάς μόλις αποβιβαστείς από τα ταχύπλοα επιβατικά και πιάνεις την προκυμαία. Ήταν αρχές Αυγούστου, μεσημέρι, πριν από αρκετά για να μυθοποιήσουν τη στιγμή έτη, που ο Γιάννης Μόραλης κατέβαινε «στο γραφείο του», όπως ο ίδιος έλεγε, για να απολαύσει ένα μπακλαβαδάκι με αμύγδαλα και καφέ εσπρέσο. Ο Δάσκαλος ήταν η ιδιαίτερη πινελιά σε ένα έργο τέχνης που συνέθεσαν τόσοι και τόσοι συγγραφείς, ζωγράφοι, γλύπτες, κεραμίστες, οι οποίοι, κατά καιρούς, φιλοτέχνησαν το πορτραίτο αυτού του ατμοσφαιρικού νησιού του Αργοσαρωνικού. Συνεχίστε την ανάγνωση…

Food Landscapes

Τσαϊτιά του Σταυρού, το πιλάφι του μοναδικού νηστίσιμου παραδοσιακού πανηγυριού, μαγειρεμένο στο σπίτι

Η τσαΐτιά του πανηγυριού του Σταυρού μαγειρεμένη στο σπίτι.

Είναι ανθρωπίνως αδύνατο, αυτή την ημέρα του Σεπτεμβρίου, να μην είσαι, έστω και με τα πετάγματα του νου, στο Ακρί, στο κέντρο της Αγίας Μαρίνας, στα μαγειρεία της τρισυπόστατης εκκλησιάς του Σταυρού. Φανταζόμουν τους Αγάδες να πρωτοστατούν στην ετοιμασία της τσαϊτιάς, αλλά και στο μικρό γλέντι (προοίμιο του μεγάλου στην αυλή της εκκλησιάς, κάτω από τη ραβδωτή τέντα) που στήνεται στο μικρό κουζινάκι δίπλα στα μαγειρεία με τις παρανιστιές. Γι’ αυτό ανησύχησα όταν είδα τη κλήση του Γιάννη του Αγά, την ώρα που, καλώς εχόντων των πραγμάτων, θα ήταν πολύ απασχολημένοι με το μαγείρεμα. Και, όντως, δεν ήταν στο πανηγύρι λόγω πένθους. Το πένθος στην Κάσο υπερισχύει της χαράς, γιατί συμβαίνει μια μόνο φορά. Οι ευκαιρίες στη χαρά είναι πολλές στη ζωή, ενώ η τιμή στην απουσία μία και μοναδική. Κι έτσι οι Αγάδες δεν πήγαν εφέτος να μαγειρέψουν στο πανηγύρι, γιατί πενθούσαν ο Γιάννης τον θείο του και ο Μιχάλης τον αδελφό του που «έφυγε» πρόσφατα. Αλλά δεν έμεναν άπραγοι τέτοια μέρα μακριά από τα καζάνια, αλλά, ήδη, είχαν στέσει τη τσαϊτιά στο εστιατόριό τους στον Εμπορειό, και έβαλαν κι εμάς στην ίδια περιπέτεια. Συνεχίστε την ανάγνωση…

Food Landscapes

Αίγα κοκκινιστή με σκιουφιχτά, κατσικάκι με στάκα, σαρικόπιτες και ξεροτήγανα, στο τέρμα των μινωικών Σκαλιών στην Ανατολή της Κρήτης

Αίγα κοκκινιστή με σκιουφιχτά μακαρόνια.

Περπατάς και ανασταίνονται οι αιώνες και τα αρχαϊκά τοπία καταγωγής. Γύρω τα ιερά κορυφής (ο Τραόσταλος, η Βίγλα και το Μόδι) λες και ευλογούν κάθε βήμα σου στην παλιά μινωική στράτα προς τον προορισμό, το μέλλον. Και στην Κρήτη, κάθε εκπλήρωση του προορισμού γιορτάζεται με επινίκιες ρακές, χαρμόσυνα ξεροτήγανα και σαρικόπιτες, και ένα πανηγυρικό, πλούσιο φαγητό μαγειρεμένο μέσα στην ίδια την νόστιμη ουσία του, σε αυτή την περίσταση αίγα κοκκινιστή με χερίσια σκιουφιχτά ζυμαρικά βρασμένα στη μελωμένη σάλτα του παραδοσιακού φαγητού ή κατσικάκι με αγκινάρες αρτυμένο με στάκα. Συνεχίστε την ανάγνωση…

Food Landscapes

Ο ψευτοπετεινός της Λήμνου και η αλήθεια της Cucina Povera

Eudemonia.gr Nikos G. Mastropavlos Pseftopeteinos Limnou 2020 I

Κατά έναν αλχημικό, έως και μαγικό τρόπο, στην ταπεινή κουζίνα των φτωχών, η ανάγκη ανυψώνεται σε δημιουργία. Η φαντασία, ευλογεί το βρισκούμενο και το εξωραΐζει και το νοστιμεύει, βάζοντας και την ευχαρίστηση στο κέντρο του καθημερινού τραπεζιού. Μόνο, που για εμάς σήμερα, το τραπέζι ήταν κυριακάτικο, και έπρεπε να το στήσουμε σαν τέτοιο. Και το κυριακάτικο τραπέζι προστάζει κρέας. Σε ένα τέτοιο κυριακάτικο τραπέζι στην παλιά Λήμνο, το πλούσιο, γιορτινό, τραπέζι θα ήταν κόκορας με φλωμάρια, το ιθαγενές, παραδοσιακό ζυμαρικό. Αυτές οι λεπτές «χυλοπίτες» παρασκευάζονται από αλεύρι και γάλα, φημισμένα προϊόντα της Λήμνου, μαζί με σιμιγδάλι, αβγά και αλάτι. Στα φέρματα που μας έστειλε το Lemnos Philema και o  Σύλλογος Γαστρονομίας και Οίνου της Λήμνου, υπήρχαν και εξαιρετικά, μέτρια, φλωμάρια που βγήκαν από το παραδοσιακό εργαστήριο Χρυσάφη, στο Καρπάσι. Ήταν μια πρόκληση. Όχι πως στους δικούς μας χρόνους, είναι δύσκολο για εμάς να βρούμε πραγματικό πετεινό για να κάνουμε πλουσιοπάροχο το φαγητό μας. Η πρόκληση, για εμάς, είναι να μαγειρέψουμε ψευτοπετεινό, που να είναι πιο νόστιμος από τον πραγματικό. Συνεχίστε την ανάγνωση…

Food Landscapes

Η μεγαλοσύνη της ιδεολογίας του Αιγαίου στον ελάχιστο μεζέ για τις θερινές ρακές

Το πέρασμα των τσίρων από τα κάρβουνα στη Χέλατρο.

Σε εμάς το λίγο είναι πολύ. Σε αυτό το ακρωτήρι που εισχωρεί ατίθασο στη Μεσόγειο και σκορπά τα θραύσματα της πανηγυρικής εισόδου του στην πιο ατμοσφαιρική άκρη της, το ελληνικό αρχιπέλαγος, ποτέ το πλήθος δεν ήταν η κρίσιμη μάζα, αλλά, το, σχεδόν, ηρωικό ελάχιστο. Το μέγα είναι, απλώς, συνθετικό της μεγαλοσύνης, που, εδώ, ταιριάζει με το μικρό, κι αυτό με τη σειρά του χωρά στο ανθρώπινο μέτρο. Κι εμείς , πολίτες των μεγαλοδύναμων μικρόκοσμων, ευφραινόμαστε από τα λίγα και εξαιρετικά νόστιμα καλά των μικρών στεριών και της μεγάλης θάλασσας, στήνοντας ένα μικρό ή και μεγάλο, χαρμόσυνο πανηγύρι, κάθε φορά που βρισκόμαστε γύρω από το στρωμένο τραπέζι και τσουγκρίζουμε τα επίσης μικροσκοπικά ποτηράκια μας με τη φλογερή ρακή ή σούμα, ή το ούζο. Συνεχίστε την ανάγνωση…